Για ένα βιβλίο που διάβασα . . .

Πήρα στα χέρια μου ένα ιδιότυπο βιβλίο του Κώστα Ζωτόπουλου. Βοσκός της αντίπερα όχθης είναι ο τίτλος που εξέδωσαν οι εκδόσεις Τόπος. Πιστεύω ότι οι λάτρεις των διηγημάτων, οχτώ ιστορίες σύντομες περιλαμβάνει το βιβλίο, θα εκτιμήσουν τη γραφή, αλλά κυρίως, τη σύλληψη των ιστοριών. Ο Ζωτόπουλος καταφέρνει με έναν απλό τρόπο, σύντομο και περιεκτικό, να ξαφνιάσει ευχάριστα τον αναγνώστη με την αριστοτεχνική χρήση του αιφνιδίου και του απρόβλεπτου, στα όρια όμως που επιβάλλει το εικός και το αναγκαίον. Έτσι, η όποια μεταφυσική διάθεση του διηγήματος περνά στον αναγνώστη ομαλά, δίνοντάς του την εντύπωση του φυσικού ή τουλάχιστον του πιθανού. Κάτι άλλο που θέλω να επισημάνω για το βιβλίο είναι η ποικιλία του ύφους που, αν και διατηρεί μία σταθερή πορεία σε γενικές γραμμές, ποικίλλει ευχάριστα και αντιπροσωπευτικά για κάθε ιστορία. Για το συγγραφέα να πω ότι μου έδωσε την εντύπωση ενός ανθρώπου που πραγματικά καταθέτει βιώματα, φανταστικά ή πραγματικά δεν ξέρω και λίγο ενδιαφέρει, ενός ανθρώπου που αφήνει τη δροσοσταλιά της ψυχής του με σύγχρονο αλλά και νοσταλγικό τόνο στην άνυδρη καθημερινότητά μας.

Ο ΦΑΣΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑΣ - ΜΕΡΟΣ Α΄

1. Περνάω με κόκκινο, γιατί βιάζομαι και, αφού μόνο εγώ υπάρχω σε αυτόν τον κόσμο.

2. Αφήνω τα σκουπίδια μου έξω από τον κάδο (σιγά μην κουραστώ να τα ρίξω μέσα, κορόιδαααα)

3. Οι ώρες κοινής ησυχίας είναι για τους κοινούς θνητούς, όχι για μένα.

4. Παρκάρω πάνω στα πεζοδρόμια, γιατί τα μωρά με τα καρότσια, οι ανάπηροι, ο γεράκος με το μπαστούνι είναι πολίτες β΄ κατηγορίας (αχ γιατί να μην υπήρχε ο Καιάδας).

5. Έχω τη μουσική (λαϊκότατη έως σκυλάδικη) στη μεγαλύτερη ένταση του νέου μου στερεοφωνικού, που αξίζει περισσότερο από το αυτοκίνητο, για να επιβάλω την αισθητική μου (εσείς οι κουλτουριάρηδες θα πάτε εξορία, ρε).

ΤΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

Συντακτικού συνέχεια: Το αντικείμενο, λοιπόν, ένας από τους κύριους όρους της πρότασης, (οι άλλοι είναι το υποκείμενο, το ρήμα, το κατηγορούμενο) είναι φανερά εκλεκτικό. Δεν πάει με όλα τα ρήματα (έχει και προτιμήσεις), στα οποία συμπληρώνει το νόημα. Πηγαίνει μόνο με μια κατηγορία, τα μεταβατικά, που τα λέμε έτσι γιατί κάνουν την περατζάδα της ενέργειας από το υποκείμενο στο αντικείμενο. Η εκλεκτικότητά του φαίνεται και από τις περιορισμένες μορφές που παίρνει: μόνο στις πλάγιες πτώσεις (βέβαια, το χρυσό μου, τι τη θέλουμε την μπανάλ ονομαστική και την κλητική: την πρώτη εξάλλου την καβάτζωσε το υποκείμενο). Η σχέση του με το ρήμα θα έλεγα πως είναι στενή, μέχρι του σημείου παρεξηγήσεως, δηλαδή. Το αντικείμενο είναι του ρήματος και δεν καταδέχεται καμιά άλλη λέξη, δένεται μαζί του, αποτελώντας αναπόσπαστο στοιχείο της σημασίας του. Για παράδειγμα λέμε: παίζω (απλώς κάνω κάτι) ή παίζω ποδόσφαιρο (να το αντικείμενο που αμέσως διαφοροποιεί την ενέργεια) ή παίζω τάβλι (βλέπετε που η ενέργεια αυτομάτως μεταφέρεται αλλού;) κλπ.

ΕΛΛΗΝΕΣ;

Τα νέα για το Σκοπιανό δεν είναι ευχάριστα -όχι που θα ήταν. Να αναλύσω την ελληνικότητα της Μακεδονίας το θεωρώ σχεδόν ανόητο. Αυτό που όμως δε θεωρώ ανόητο είναι η υποκρισία της ελληνικής κοινωνίας σχετικά με το θέμα. Και θα τα βάλω με μια μερίδα Μακεδόνων, που κόπτονται για το όνομα και ως νέοι Μακεδονομάχοι ξεχύνονται στις πλατείες της Θεσσαλονίκης για να διαδηλώσουν το φρόνημά τους (άντε και να πιουν κανένα καφέ με τον ωραίο καιρό). Είναι οι ίδιοι που το Σαββατοκύριακο κατακλύζουν την αγορά του γειτονικού κρατιδίου και στηρίζουν με το παντοδύναμο ευρώ την οικονομία των Σκοπίων. Είναι οι ίδιοι που έχουν επιχειρήσεις εκεί και έναντι λίγων χρημάτων πολλαπλασιάζουν το κέρδος τους (βέβαια δικαιολογούνται γιατί θέλουν να εξασφαλίσουν και τα τρισέγγονά τους). Δε θέλω να πω με αυτά ότι πρέπει τα Σκόπια να οδηγηθούν σε οικονομικό μαρασμό. Αλλά δεν μπορώ να χωνέψω ότι ο πατριωτισμός ορισμένων φτάνει μέχρι εκεί που δεν ενοχλεί την τσέπη τους. Όσο για την πολιτική εξουσία, άσε να μη μιλήσουμε . . . είναι πολύ λίγη, απελπιστικά λίγη.

Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΘΡΙΑΜΒΕΥΕΙ

Οι προφητείες επαληθεύονται! Η γενιά μου θα ζήσει επιτέλους αυτό που αιώνες ονειρευόμασταν οι Έλληνες: θα κατακτήσουμε την Ευρώπη! Ένα γνήσιο ελληνόπουλο από την Αμερική θα μας εκπροσωπήσει επάξια στο διαγωνισμό τραγουδιού της Eurovision. Η Kalomira θα φέρει την ευθύνη να σηκώσει τη γαλανόλευκη ενώπιον της Ευρώπης και ως άλλη Μπουμπουλίνα να την υψώσει κατατροπώνοντας τους απολίτιστους βαρβάρους. Έχοντας βιώσει την ελληνική παράδοση στην αλλοδαπή, θα μεταφέρει με ελληνικότατο στίχο, πιο ελληνική μουσική και κυρίως με το γνήσιο ελληνικό αίσθημα το νεοελληνικό πνεύμα.
Ήδη η νέα γενιά, και όχι μόνο, συνεπαρμένη από εθνικό φρόνημα, στηρίζει την Kalomira, ενώ οι πνευματικοί ταγοί του τόπου, οι δημοσιογράφοι δηλαδή των μεσημεριανών εκπομπών, αναλύουν σε βάθος και με εκλαϊκευτική διάθεση τη΄στρατηγική της νέας πανεθνικής προσπάθειας.
Άντε παιδιά,
panta tetia

ΤΟ ΚΑΤΗΓΟΡΟΥΜΕΝΟ

Συνεχίζουμε τη διδασκαλία του συντακτικού. Το υποκείμενο σχετίζεται με το κατηγορούμενο, ττη λέξη δηλαδη που βάζει σε μια κατηγορία το υποκείμενο, το φακελώνει, το καπελώνει. Για παράδειγμα: Εγώ είμαι μάθητής (λέμε τώρα), το υποκείμενο "εγώ", από πρόσωπο μοναχικό και λεύτερο, μπαίνει σε μία κατηγορία μαθητής, γίνεται το ίδιο με τους άλλους, μαζοποιείται, αλλοτριώνεται, χάνει τη μοναδικότητά του. Και είναι τόσο ισχυρό, ώστε το κατηγορούμενο δεν κολλάει στο ρήμα, όπως το αντικείμενο, αλλά συνάπτεται, γίνεται κολλητσίδα, στο υποκείμενο, σφιχταγκαλιάζοντάς το τόσο, που το πνίγει και το εξαφανίζει.
Μα και στο συντακτικό αδικίες, και στο συντακτικό;

ΤΟ (χαμένο) ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟ

Το υποκείμενο είναι η λέξη για την οποία γίνεται λόγος στην πρόταση, είναι σαν να λέμε ο σταρ της πρότασης. Αν η καρδιά της πρότασης είναι το ρήμα, το υποκείμενο είναι ο λόγος για τον οποίο χτυπά αυτή η καρδιά. Βρίσκεται σε ονομαστική πτώση, εκτός από τα απρόσωπα ρήματα. Αυτα επειδή δεν έχουν πρόσωπο, δεν έχουν ανάγκη να έχουν και υποκείμενο κάποιο πρόσωπο. Σε αυτά χαριστικά τους δίνουμε μια πρόταση ως υποκείμενο για να έχουν να πορεύονται.
Μια απορία, λοιπόν: Γιατί, αφού το υποκείμενο είναι τόσο σημαντικό, όταν θέλουμε να βρίσουμε κάποιον, τον αποκαλούμε χαμένο υποκείμενο; Μήπως γιατί έχει αποπροσανατολιστεί και δεν ξέρει τι του γίνεται; Μήπως έχει αποκοπεί από το ρήμα και η ζωή του -πρόταση είναι μια ασυνταξία - ανωμαλία - παραφωνία στην αρμονία του συντακτικού; Ή μήπως, τελικά, δεν είναι και τόσο επιτυχής ο χαρακτηρισμός αυτός ως λοιδορία;